Nowe deklaracje dla firm i działalności gospodarczych - opłata za odpady komunalneRekordowy budżet Małopolski na 2026 rok. Co to oznacza dla regionu i mieszkańców?
Projekt budżetu Województwa Małopolskiego na 2026 rok jest największy w historii regionu. Przekracza 4 miliardy złotych , z czego blisko 1,8 miliarda złotych zostanie przeznaczone na inwestycje. To wyraźny sygnał przyspieszenia rozwojowego i konsekwentnej realizacji strategii, której celem jest podnoszenie jakości życia mieszkańców oraz wzmacnianie konkurencyjności Małopolski.
– Naszym celem jest, aby Małopolska była najlepszym miejscem do życia i pracy. Aby to osiągnąć, musimy w pełni wykorzystywać dostępne środki finansowe oraz potencjał mieszkańców i lokalnych wspólnot. Przyszłoroczny budżet jest tego najlepszym dowodem – podkreśla marszałek województwa małopolskiego Łukasz Smółka.
Proinwestycyjny charakter budżetu
Najważniejszą cechą projektu budżetu na 2026 rok jest jego silnie proinwestycyjny charakter. Wydatki inwestycyjne wyniosą aż 1,8 miliarda złotych, co oznacza wzrost o około 30 procent w porównaniu do roku bieżącego.
Środki te zostaną przeznaczone m.in. na:
- rozwój infrastruktury drogowej i kolejowej,
- budowę oraz modernizację obiektów użyteczności publicznej,
- zakupy nowoczesnego sprzętu dla szpitali i służb,
- inwestycje w bezpieczeństwo, edukację, kulturę i ochronę zdrowia.
To inwestycje, które bezpośrednio przekładają się na codzienne funkcjonowanie mieszkańców – skracają czas dojazdu, poprawiają dostęp do usług publicznych i zwiększają poziom bezpieczeństwa.
Transport i łączność – największy priorytet
Największą pozycją w przyszłorocznym budżecie jest transport i łączność. Na ten obszar zaplanowano ponad 1,9 miliarda złotych , czyli o ponad 20 procent więcej niż w roku 2025. Aż 65 procent wszystkich wydatków inwestycyjnych dotyczy właśnie transportu.
Tak duży wzrost nakładów wynika z dynamicznego rozwoju regionu i rosnących potrzeb komunikacyjnych mieszkańców. Dobrym przykładem jest kolej regionalna – w 2014 roku skorzystało z niej nieco ponad 7 milionów pasażerów, natomiast w 2025 roku liczba ta zbliży się do 27 milionów.
Nowe pociągi i rozwój kolei regionalnej
W odpowiedzi na rosnące zainteresowanie transportem kolejowym samorząd województwa konsekwentnie rozwija flotę Kolei Małopolskich. Plan zakłada zakontraktowanie łącznie 25 nowych pociągów .
Wartość całego kontraktu przekracza 1 miliard złotych . Równolegle rozwijane jest zaplecze techniczne kolei, umożliwiające serwis i utrzymanie taboru, a także finansowane są dopłaty do biletów kolejowych i autobusowych – na poziomie blisko 400 milionów złotych rocznie .
Walka z wykluczeniem komunikacyjnym
Transport zbiorowy to nie tylko kolej. Tam, gdzie nie ma linii kolejowych, samorząd rozwija Małopolskie Linie Dowozowe, skoordynowane z połączeniami kolejowymi. Obecnie system obejmuje 111 z 183 gmin, a w 2026 roku liczba ta wzrośnie do 117 gmin.
Koszt funkcjonowania 75 projektowanych linii autobusowych w przyszłym roku wyniesie ponad 103 miliony złotych. Samorząd województwa, mimo ograniczeń w finansowaniu rządowym, deklaruje dalszy rozwój tego systemu, który realnie poprawia dostępność komunikacyjną w mniejszych miejscowościach.
Kluczowe inwestycje drogowe w 2026 roku
Wśród najważniejszych zadań drogowych realizowanych w przyszłym roku znajdą się m.in.
- przygotowania do budowy nowych obwodnic i mostów, m.in. w Nowym Sączu.
Równolegle projektowane są kolejne obwodnice, m.in. w Zakopanem, Dobczycach, Liszkach czy Czarnym Dunajcu.
Inwestycje w zdrowie, kulturę i edukację
Istotną część budżetu zajmują także inne obszary:
- kultura i ochrona dziedzictwa narodowego – ponad 413 mln zł,
- ochrona zdrowia – blisko 250 mln zł,
- pomoc społeczna i polityka rodzinna – ponad 296 mln zł,
- oświata i wychowanie – ponad 182 mln zł,
- turystyka i kultura fizyczna – ponad 112 mln zł.
Bezpieczeństwo jako nadrzędny priorytet
Bezpieczeństwo mieszkańców pozostaje jednym z kluczowych celów samorządu. Na inwestycje związane z odpornością regionu i reagowaniem kryzysowym planowane jest przeznaczenie nawet 1 miliarda złotych, m.in. w ramach Funduszy Europejskich dla Małopolski 2021–2027.
Obejmuje to:
- wsparcie służb ratowniczych,
- zwiększenie liczby miejsc tymczasowego schronienia,
- szkolenia z zakresu pierwszej pomocy i reagowania kryzysowego.
Małopolska konsekwentnie się rozwija
Wysoki poziom kontraktacji środków unijnych – blisko 60 procent, trzecie miejsce w kraju – oraz setki zrealizowanych inwestycji w 2025 roku pokazują, że Małopolska skutecznie realizuje swoje cele rozwojowe.
– We wszystkich działaniach na pierwszym miejscu zawsze stawiamy człowieka. Chcemy, aby Małopolanie czuli się bezpiecznie, mieli dobre warunki do życia, pracy i rozwoju – podsumowuje marszałek Łukasz Smółka.
